Podstawą prawidłowego funkcjonowania stada jest bezpieczny rozród i zdrowe cielęta, które stanowią fundament hodowli. To, jak będzie wyglądał ich rozwój i odchów, decyduje o potencjale przyszłych krów. Optymalne żywienie cieląt już od dnia narodzin jest związane z trzema aspektami: poziomem dobrostanu, wpływem na właściwy rozwój układu pokarmowego i efektami odchowu.

Po pierwsze: siara

Odpowiednie żywienie cieląt, począwszy od pojenia siarą, pozwoli ograniczyć śmiertelność w pierwszych tygodniach życia cieląt. Młody organizm, którego układ odpornościowy nie funkcjonuje do końca sprawnie, jest bowiem szczególnie narażony na działanie niekorzystnych czynników zewnętrznych. Gdy cielę się rodzi, jego organizm nie ma przeciwciał, ponieważ łożysko w życiu płodowym ich nie przepuszcza. Produkcja własnych przeciwciał po narodzinach aż do 3. tygodnia życia jest ograniczona. Dlatego podstawą jest dostarczenie siary w odpowiedniej ilości i jakości. To ona zapewnia organizmowi niezbędne immunoglobuliny odpowiadające za sprawność układu odpornościowego. W siarze znajdują się również cytokiny, które są odpowiedzialne m.in. za rozrost mikroflory jelitowej.

Główną przyczyną śmiertelności na początkowym etapie rozwoju cieląt jest niewystarczająca odporność organizmu i podatność na infekcje. Newralgiczną dysfunkcją są natomiast biegunki i zaburzenia jelitowe. Niektóre biegunki mogą wynikać z błędów popełnianych przez człowieka, np. być powodowane nieumiejętnym pojeniem cieląt lub ze złym stanem higienicznym butelek, sond, wiaderek i smoczków. W tej kwestii musimy bowiem pamiętać, że pozycja cielęcia przy pobieraniu pokarmu ma wpływ na funkcjonowanie rynienki przełykowej. Jeśli nie jest taka jak przy pobieraniu siary i mleka bezpośrednio ze strzyka, pokarm może trafić do żwacza zamiast do trawieńca, co w konsekwencji prowadzi do biegunek i tym samym do problemów z działaniem jelit.

żywienie cieląt

Optymalne żywienie cieląt jest podstawą już od pierwszych chwil po wycieleniu. Fot. Fotolia

Po drugie: pasza stała

Układ pokarmowy nowo narodzonego cielęcia jest wykształcony, lecz proporcje poszczególnych przedżołądków względem trawieńca oraz ich funkcjonowanie zmieniają się wraz z kolejnymi tygodniami życia zwierzęcia. Stopniowe wprowadzanie pasz stałych do żywienia cieląt ma na celu przyzwyczajanie ich do formy pokarmu przeznaczonej dla dojrzałych krów i stymulowanie przedżołądków do rozwoju.

Niektóre składniki zawarte w paszach powodują powstawanie krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych. Poza rolą energetyczną dla przeżuwacza poszczególne kwasy pełnią wiele istotnych funkcji. Podstawowe działanie krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych związane jest ze zmniejszaniem namnażania się bakterii w świetle jelit poprzez obniżanie pH.

Po trzecie: dodatki funkcjonalne dla cieląt

Badania fizjologii układu pokarmowego cieląt pokazują, że jesteśmy w stanie wesprzeć funkcjonowanie młodego organizmu poprzez zastosowanie prozdrowotnych dodatków funkcjonalnych. Poszukiwanie i odnalezienie naturalnych związków, które mogą mieć działanie dobroczynne dla organizmu zwierzęcia, spowodowało, że wiele z nich zaczęto stosować w żywieniu bydła, w tym cieląt. Są to różnego rodzaju dodatki funkcjonalne, które mają za zadanie wspomagać właściwy rozwój cieląt, dbać o ich zdrowie i chronić je przed niekorzystnym wpływem środowiska zewnętrznego.
Jednym z takich związków jest maślan, czyli sól kwasu masłowego. Dla cielęcia naturalnymi źródłami maślanu jest siara i mleko. Udowodniono jednak, że stężenie maślanu w mleku krowim jest niewystarczające, aby pokryć zapotrzebowanie energetyczne nabłonka przewodu pokarmowego u nowo narodzonego cielęcia, jednak może być wystarczające do stymulowania jego rozwoju wraz z innymi składnikami mleka, takimi jak hormony i czynniki wzrostu.

Badania fizjologii układu pokarmowego cieląt pokazują, że jesteśmy w stanie wesprzeć funkcjonowanie młodego organizmu poprzez zastosowanie prozdrowotnych dodatków funkcjonalnych.

Znacząca rola maślanu

żywienie cieląt

Stosowanie maślanu chronionego żywieniu cieląt wpływa na zdrowie jelit. Fot. Josera

Chroniony maślan jest prozdrowotnym dodatkiem do paszy, szczególnie po zastosowaniu wkrótce po urodzeniu, ponieważ poprawia wydajność i kontroluje zaburzenia zdrowotności jelit spowodowane patogenami bakteryjnymi. Stanowi również preferowany substrat zapewniający energię dla komórek okrężnicy, zmniejsza stres oksydacyjny i może działać jako promotor wzrostu. W warunkach fizjologicznych wzrost wydajności u zwierząt można wyjaśnić zwiększoną strawnością składników odżywczych, stymulacją wydzielania enzymów trawiennych, modyfikacją mikroflory jelitowej i polepszeniem nabłonkowych systemów integralności i obrony.

Natura na zdrowie cieląt

Kolejnymi godnymi uwagi dodatkami funkcjonalnymi mogą być właściwie dobrane naturalne aromaty. W paszach mogą pełnić nie tylko funkcje substancji poprawiających ich smakowitość, ale również wpływać na zdrowotność przewodu pokarmowego. Niektóre substancje aromatyzujące wykazują bowiem właściwości przeciwdrobnoustrojowe, immunostymulacyjne oraz wspierają trawienie i metabolizm składników paszy.
Warto więc wykorzystać to, co dobrego dała nam natura, w żywieniu zwierząt. W ten sposób uzyskamy naturalnie zdrowe cielęta.

dodatki funkcjonalne

 

Zobacz kartę edukacyjną i dowiedz się więcej o dodatkach funkcjonalnych w żywieniu cieląt.